tản mạn chuyện CỌP năm DẦN.




 

                Năm Canh Dần bên tách trà nóng sum họp cùng gia đình người thân và bè bạn xin được lai rai về những chuyện Cọp.

                Cọp Hổ (Panthera tigris) hay còn gọi là hùm ông Kễnh ông Ba mươi là động vật có vú thuộc họ Mèo (Felidae) là một trong những loài thú dữ ăn thịt sống thường sống trong những rừng sâu rậm rạp và những đồng cỏ lớn.

                 Cọp có nhiều nòi khác nhau thường những con cọp đực có trọng lượng trung bình từ 150- hơn 300kg cọp cái nhỏ hơn trung bình từ 100 đến trên 150kg. Chiều dài cọp đực từ 2 6 đến 3 3m còn cọp cái từ 2 3 đến 2 8m. Trong các nòi cọp phổ biến cọp Corbetts là loài nhỏ nhất còn cọp Amur là to lớn nhất.

                 Vì là loài động vật được xếp vào loại quý hiếm nên cọp thường bị săn bắt để lấy da xương hay các bộ phận khác phục vụ cho con người. Vì vậy từ xưa đến nay nạn săn bắt buôn bán cọp luôn xảy ra khiến số lượng động vật quý hiếm này đã giảm gần 95%  so với đầu thế kỷ 20. Ngày nay theo thống kê trên thế giới chỉ còn khoảng 5000 tới 7000 cá thể cọp hoang dã trong đó ở Việt Nam có khoảng 200 cá thể. Cọp đã được đưa vào danh sách đỏ các loài vật quý hiếm và đang gặp nguy hiểm.

 

                   Cọp được mệnh danh là Chúa Sơn lâm với một sức mạnh vô địch và dũng khí đáng nể mà rất ít động vật hoang dã khác có được. Truyền thuyết và người đời còn gắn cho cọp nhiều đức tính khác như biết "Ân đền oán trả" ( truyện con Hổ có nghĩa trong sách Ngữ văn lớp 6) có khi lại là "Hữu dũng vô mưu" ( truyện Trí khôn của ta đây) v.v...

                    Trong các sáng tác văn học tục ngữ ca dao truyền thuyết thần thoại hình tượng con cọp cũng đã được khắc họa rõ nét với những bi hài ái ố hỉ nộ...Nếu thống kê và kể ra có lẽ "Mua vui" cũng phải hết năm Canh Dần trong phạm vi của bài viết này chỉ sơ lược đôi câu chuyện hầu bạn đọc.

                     Chuyện cọp có những vằn đen rất ấn tượng trên bộ lông màu vàng tuyệt đẹp thì ai cũng biết qua câu chuyện "Trí khôn của ta đây" còn vì sao cọp được gọi là "Ông Ba mươi" thì theo dân gian là vì ngày xưa những người săn bắt được cọp dữ đều được quan thưởng cho 30 lạng bạc và...30 roi (vì sợ cọp về trả thù) nên người ta gọi "ba mươi" thành quen.

                      Trong những câu nói cửa miệng hay những câu thành ngữ tục ngữ của Việt Nam có rất nhiều câu liên quan đến cọp.

                       Để chỉ những người hay mượn uy danh của người khác nhác gan hoặc không có thực tài dân gian có câu: " Cáo mượn hơi hùm" " Cọp giấy" "Miệng hùm gan sứa".

                       Người không có dũng khí luôn sợ sệt trước người khác gọi là "Sợ như sợ cọp". Lỡ làm một việc gì đó mà không thể rút lui được người ta nói "Lỡ leo lên lưng cọp".

                       Cọp thường có tính hay quên theo truyền thuyết cọp ngủ dậy chạm phải cành cây chùm lá...là quên hết mọi chuyện. Vì vậy những người hay hứa "hứa lèo" thường được ví là "Nhớ như cọp" "hứa cọp"!

                        Cọp dù mạnh mẽ uy dũng nhưng thường đi đơn lẻ độc hành khi gặp bọn cáo cầy hung dữ có bầy đàn cọp khó bề đương nỗi. Cũng như một người tài giỏi cũng khó đối phó với một bầy "tiểu nhân" nên có câu : " Mãnh hổ nan địch quần hồ". 

                        Đánh giá nhận xét về một con người không thể chỉ nhìn vào bề ngoài vì vậy mới có câu: " Họa hổ họa bì nan họa cốt/ Tri nhân tri diện bất tri tâm"

                        Cha mẹ thường nghiêm khắc rầy la con cái nhưng không thể cắt đứt tình máu mũ. Dân gian có câu : "Hổ dữ không ăn thịt con" là vậy.

                         Nhưng khi sinh được quí tử hoặc có con cái giống cha trưởng thành và thành đạt người ta hay nói : "Hổ phụ sinh hổ tử"

                        Ngày xưa truyền tụng câu : " Cọp Khánh Hòa ma Bình Thuận" theo giải thích của nhân gian. Khánh Hòa ( Nha Trang) xưa có nhiều rừng rậm là xứ trầm hương. Có nhiều cọp thêm vào là những chuyện kể hoang đường về những người "ngậm ngãi tìm trầm" bị ngãi hành hóa thành cọp nên rất tinh khôn và hung dữ vì thế mọi người rất sợ đồn đãi mà thành.

                          Những người đi rừng thợ săn rất sợ phải "chạm mặt" với cọp. Vì khi cọp đói hoặc say mồi thì rất dữ. Người nào thoát được thì cũng " Cọp tha ma bắt"  không bệnh trầm kha thì cũng tàn phế cả đời.

                           Trong chiến tranh ở  rừng Sác chiến khu Đ người ta đồn đại về con cọp ba móng đã hóa thành tinh mỗi ngày phải tìm bắt ăn một người. Thực ra cọp ba móng đã bị quân giải phóng tiêu diệt bọn thám báo Mỹ giả dạng cọp ba móng để hù dọa đồng bào và phục kích chiến sĩ ta. Toán thám báo ấy sau này cũng bị ta lật tẩy và tiêu diệt.

                            Cọp đi đến đâu hoặc khi đứng trước gió thường có mùi tanh và mùi hôi rất đặc trưng. Những người đi rừng có kinh nghiệm khi ngửi thấy có mùi tanh khác lạ ấy là tìm đường tránh ngay. Hoặc khi cọp đi thường có một con chim rừng bay theo phía trên. Loài chim này theo lời kể của người đi rừng  thì đây là loài chim ăn theo với cọp chuyên "xỉa răng cọp" tức là mỗi khi cọp ăn xong há miệng để chim tìm ăn những thứ còn mắc vào răng cọp. "Xỉa răng cọp" cũng để chỉ những người bạo phổi dám đụng vào kẻ quyền thế hay chế nhạo những người thích hùa theo kẻ mạnh.

                              Câu chuyện Võ Tòng đả hổ trong truyện Thủy Hử khiến nhiều người ca tụng song ít ai được biết trong lịch sử nước ta nữ tướng Bùi Thị Xuân cùng tướng quân Trần Quang Diệu thuở còn hàn vi đã cùng nhau tiêu diệt một con hổ dữ ở vùng núi An Khê thượng nhờ đó mà hai người nên duyên chồng vợ.

                               Rừng Yên Thế ở miền Bắc nước ta tương truyền cũng có nhiều cọp dữ. Khi Đề Thám khởi binh chống lại triều đình nhà Nguyễn nhu nhược và thực dân Pháp xâm lược. Nhân dân vô cùng ngưỡng mộ và kính phục ông tôn xưng ông là "Hùm thiêng Yên Thế". Đó là những con người đúng với câu nói: " Cọp chết để da người ta chết để tiếng".

                                Một câu chuyện truyền thuyết thực sự cảm động do nhà thơ Mã Thế Vinh người dân tộc Nùng ở Lạng Sơn kể về tình thương của cọp xám mẹ khi cọp con bị thợ săn giết chết cọp mẹ ngóng con mong chồng mà hóa đá nằm cách khoảng 200m bên nàng Tô Thị bồng con chờ chồng hóa đá ở trên đỉnh núi xóm Còn Lèng xã Việt Thắng Thị xã Lạng Sơn. Nhà thơ còn cảm xúc viết nên những vần thơ:

                                             "Viếng thăm Tô Thị chỏm đầu non

                                                Hổ còn thương cảm tuổi trăng tròn

                                                Chờ chồng hai "nàng" cùng hóa đá

                                                Kẻ đứng bồng kẻ lòng sắt son..."

                                  Nhà thơ Thế Lữ từng nổi tiếng một thời trên thi đàn với bài thơ " Tâm sự của con hổ ở vườn Bách thú" khiến mọi người không khỏi chạnh lòng và xót xa với lời than " Than ôi thời oanh liệt nay còn đâu" của một con vật được con người ngưỡng mộ và cũng  rất sợ hãi khi lâm vào cảnh "Sa cơ thất thế" nằm trong cũi sắt.

                                   Xem ra con người từ ngàn xưa đã rất...gần và hiểu rõ về cọp. Để các thế hệ con cháu sau này còn nhìn thấy và biết về con cọp thế giới đã đồng tình đưa cọp vào loài thú quý hiếm cấm săn bắt  và buôn bán nhưng việc thực thi có lúc còn bỏ ngỏ. Cọp vẫn bị xẻ thịt đông lạnh lấy da xương làm cao hổ cốt...Ông ba mươi đang có nguy cơ diệt chủng. Cầu mong năm Dần cọp sẽ được mọi người bảo vệ nghiêm ngặt theo đúng với tinh thần công ước của quốc tế.

tranhoangvy

Gửi ngocanhchauduc

Bạn ngocanhchauduc thân mến. Chuyện trong lúc "trà dư tửu hậu" bạn có thể không tin nhưng rất cần lịch sự khi comment bạn ạ! Cám ơn bạn đã ghé đọc.

ngocanhchauduc@yahoo.com

Sao quá ông nội ơi cọp 3 móng có trong thời kháng chiến chống Pháp chứ Mỹ hồi nào.Dốt mà lối

tranhoangvy

Gửi anh Đức Tiên

cám ơn anh Đức Tiên ghé thăm. Chúc thật vui. Thân mến

Đức Tiên

cảm nhận

Những câu thành ngữ rất hay về cọp Chúc mừng nhé !

tranhoangvy

Gửi anh Bảy Thi

Cám ơn thông tin thú vị mà anh Bảy Thi đã góp thêm. Phải chi sớm chút tôi đã đưa vào bài viết. Chúc vui khỏe. Thân mến

tranhoangvy

Gửi Mai Thanh Tịnh

Mai Thanh Tịnh thân mến. Trang nhà vẫn bình thường mà. Cám ơn Thanh Tịnh đã ghé thăm. Chúc vui khỏe.

bảythi

Trên thế giới không biết có ở đây bắt sống cọp không?
Ở Việt Nam tại huyện Vĩnh Linh Quảng Trị có một làng lừng danh về chuyện bắt sống cọp. Ở làng này người ta đã bắt sống đến trăm con cọp dữ hay về làng bắt người bắt súc vật để bảo về dân làng. Con cọp cuối cùng bị bắt sống vào năm 1953. Đó là làng Thủy Ba (Xã Vĩnh Thuỷ)

Mai Thanh Tịnh

Chào anh!
Trang nhà phục hồi được rồi hả anh!
Chúc mừng anh nhé!